Đorđe Stratimirović (1822–1908) bio je srpski general, političar i jedan od najistaknutijih vođa srpskog nacionalnog pokreta u Habzburškoj monarhiji tokom revolucionarnih zbivanja 1848. godine. Rođen je 7. februara 1822. godine u Novom Sadu, u uglednoj plemićkoj porodici Stratimirović, koja je poticala iz Kulpina i imala dugu vojničku tradiciju. Prvo obrazovanje stekao je u roditeljskom domu, a potom je školovanje nastavio u Novom Vrbasu i Titelu. Od 1837. do 1841. godine pohađao je Vojno-inženjersku akademiju u Beču, gde je stekao visoko vojno obrazovanje. Posle završetka akademije služio je kao oficir austrijske vojske u Italiji, ali je 1843. godine napustio aktivnu vojnu službu i vratio se u porodični dom u Kulpinu.
Revolucionarna 1848. godina predstavljala je najznačajniji trenutak u njegovom životu. U vreme kada su evropski narodi zahtevali političke slobode i nacionalna prava, Srbi u južnoj Ugarskoj započeli su borbu za ravnopravnost i očuvanje svojih istorijskih prava. Na Majskoj skupštini u Sremskim Karlovcima 1848. godine proglašena je Srpska Vojvodina, a Đorđe Stratimirović je postao predsednik Glavnog narodnog odbora i komandant srpske vojske. Od 8. juna 1848. godine nalazio se na čelu srpskih ustaničkih snaga, predvodeći borbe protiv mađarske revolucionarne vojske. Posebno se istakao u bici kod Sremskih Karlovaca 12. juna 1848. godine, jednoj od prvih i najznačajnijih pobeda srpske vojske u tim sukobima.
Kao mlad komandant, Stratimirović je stekao veliki ugled zbog hrabrosti, odlučnosti i vojnooperativnih veština. Ipak unutar srpskog pokreta postojale su političke podele, a njegovi odnosi sa pojedinim srpskim prvacima, naročito sa patrijarhom Josifom Rajačićem, bili su složeni. Neslaganja oko političkog pravca srpskog pokreta i odnosa prema Beču uticala su na njegov položaj u vojsci, ali je on i dalje ostao jedna od najznačajnijih ličnosti revolucionarnog perioda 1848–1849. godine.
Posle sloma Mađarske revolucije Stratimirović se vratio u austrijsku vojsku, u kojoj je nastavio uspešnu karijeru. Godine 1859. unapređen je u čin general-majora, a potom je obavljao i diplomatske poslove za Austriju. Učestvovao je u različitim poverljivim misijama u Crnoj Gori, na Krfu, u Epiru, Srbiji i Italiji. Pored vojne službe, bavio se politikom – bio je poslanik u Ugarskom saboru 1865. i 1869. godine, kao i učesnik srpskih narodno-crkvenih sabora u Sremskim Karlovcima. Tokom Srpsko-turskog rata 1876–1877. godine ponudio je svoje usluge srpskoj vojsci, ali je zbog političkih sumnji u njegove veze sa Austrijom morao da napusti Srbiju. Od 1877. godine povukao se iz javnog života i nastanio u Beču, gde je proveo poslednje godine života. Preminuo je 15. decembra 1908. godine.
Posebnu vrednost za proučavanje njegovog života i epohe imaju Uspomene generala Stratimirovića, u kojima on iz lične perspektive opisuje svoje učešće u vojnim i političkim događajima tokom revolucije 1848. godine. U delu govori o odnosima sa srpskim i austrijskim prvacima, o složenim političkim prilikama u Habzburškoj monarhiji, ali i o neslozi među srpskim vođama, koja je često slabila zajedničku borbu i nanosila štete nacionalnim interesima. Zbog toga Uspomene predstavljaju dragoceno svedočanstvo o srpskom narodnom pokretu 1848–1849. godine i važan istorijski izvor za razumevanje tog perioda. Delo je 1913. godine u Beču objavio njegov sin Đorđe Đ. Stratimirović, dopunivši ga sa četiri posebna dodatka, hronološkom tabelom, zvaničnim dokumentima, vojnim aktima, ličnom prepiskom i drugim prilozima. Tako je autobiografsko svedočanstvo preraslo u obimniji istorijski zbornik koji osvetljava ne samo život jednog generala već i političke i društvene prilike srpskog naroda u 19. veku.
Đorđe Stratimirović ostao je upamćen kao jedna od najznačajnijih ličnosti srpske istorije u Habzburškoj monarhiji – kao vojnik, politički delatnik i svedok burnog vremena u kojem su se oblikovale ideje o nacionalnim pravima i političkoj samostalnosti Srba. Njegov život i delo predstavljaju spoj vojničke hrabrosti, političke borbe i istorijskog svedočenja o jednom od najvažnijih razdoblja srpske prošlosti.
Sva dela generala Đorđa Stratimirovića koja je objavio Portalibris pogledajte OVDE.